Sardor Mamadaliyev: "Rayhon va Shahzoda bilan duyet kuylash? Buning menga keragi yo‘q"

Bu xonandani ko‘pchilik o‘ta kibrli va kamgap ijodkor deb biladi. Ammo u bilan suhbatlashgan inson yuqoridagi ta’riflar haqiqatdan uzoqligini darhol anglaydi. Boisi Sardor Mamadaliyev mulohazali, hazilni ham o‘rniga qo‘yadigan inson. U bilan suhbatlashgan inson hech zerikmaydi. U Doktor press gazetasiga intervyu berdi.

Sardor aka, suhbatni bolaligingiz bilan bog‘liq xotiralarni eslashdan boshlasak, qarshi emasmisiz?

Bolalikdanoq san’atga mehrim baland bo‘lgan. Ba’zi bolalar singari ko‘cha changitib, sho‘xlik qiladigan bola bo‘lmaganman. Maktabdan kelib, tushlik qilardim-u, gitara yoki tor chalishni mashq qilardim. She’rlarga o‘zimcha musiqa bastalab ijro etardim. Kun tartibim deyarli o‘zgarmasdi.

Odatda, bolalarning orzulari tez-tez o‘zgaradi. Siz qaysi sohalarda ishlashni orzu qilgansiz?

Mening oliy maqsadim faqat san’atkor bo‘lish edi. Ammo yaqinlarim huquqshunos bo‘lishimni orzu qilishardi. 2000 yili o‘rta maktabni tamomlab, san’at kollejiga hujjat topshiraman deganimda, qarorimga otamdan tashqari barcha oila a’zolarim qarshi bo‘lishgan. Oilamizda san’atkorlar yo‘qligi bois bu sohada o‘z o‘rnimni topishimga ishonishmagandi. Ammo men tanlagan yo‘limdan qaytmadim, avval san’at kollejida, undan keyin O‘zbekiston davlat konservatoriyasida tahsil oldim.

Akangiz ham san’atkor bo‘lishni orzu qilgan ekan...

Ilk ustozim ham akam Avazbek Mamadaliyev hisoblanadi. Menga tor ushlab, qo‘shiq kuylashni ham u o‘rgatgandi. Afsuski, uning san’atkor bo‘lish orzusi amalga oshmadi. U huquqshunoslik sohasini tanladi. Bugun o‘z ishidan ma’mnun.

Tinglovchi sifatida qanday qo‘shiqlarni miriqib tinglaysiz?

Mening san’atda o‘z kumirlarim bor. Musiqa va ijro borasida ulardan andoza olishga, eng sara yangiliklarini o‘zbek san’atiga ham olib kirishga harakat qilaman. Keyingi paytlarda ko‘proq jaz va rok musiqalarini eshityapman.

Tavakkal qilishdan qo‘rqasizmi?

Yo‘q, hayotda tavakkalchi insonman. Ammo xayolot bilan yashamayman. Uddasidan chiqishimga ishongan ishga qo‘l uraman.

Ijodda shaxtam odimlaysiz. Qaysidir ma’noda qisqa muddatda mashhurlikka ham erishdingiz...

Chetdan turib baho berish oson (kulib).

Sizdan avval sahnaga qadam qo‘ygan-u, ammo hech qanday natijaga erishmaganlar ko‘plab topiladi.

To‘g‘ri. Lekin bu osonlikcha mashhur bo‘ldingiz degani emas. San’atga kirib kelishim qanchalik qiyin bo‘lganini atrofimdagi insonlar yaxshi bilishadi.

Ijodda bir to‘xtamga kelishingiz osonmi? Umuman qo‘shiq yaratishda kimning maslahatiga suyanasiz?

Ko‘nglimga quloq tutaman. She’r borasida akam bilan yoki yaqin shoirlarim fikrini o‘rganaman. Ammo musiqa tanlash va ijro borasida ancha injiqman. Musiqadan o‘zim istagan notani topmagunimcha, uni ijro etishga hech kim ko‘ndirolmaydi (kulib).

Odatda, plagiat dan uzoqroq yurishga harakat qilasiz. Balki, o‘zingiz qo‘shiqlarga musiqa bastalashingizning ham asosiy sababi shudir?

Plagiat ijodiy o‘g‘irlik sanaladi. Birovning mulkiga ko‘z olaytirgan insondan qanchalik nafratlansak, ijodiy o‘g‘irlik egalari ham shunday munosabatga loyiq, deb hisoblayman. Ammo o‘g‘irlik bilan ta’sirlanish, biror qo‘shiqdan ilhomlanishning o‘rtasida katta farq bor. Masalan, men grek va balkan qo‘shiqlarini ko‘p eshitaman, ulardagi ohang, nola va qochirimlarni o‘z ijrolarimda ham qo‘llashga harakat qilaman.

Keyingi paytlarda, asosan, syujet janridagi kliplarni suratga oldiryapsiz. Klip g‘oyalari kimga tegishli?

Klip borasida doimiy hamkorlarim Hurshid va Nodir Sobirovlar bilan maslahatlashaman. Bir-birimiz bilan fikr almashib, syujet borasida bir to‘xtamga kelamiz.

Qaysi qo‘shiqning klipi mashhur bo‘lishini oldindan taxmin qila olasizmi?

Klip suratga olishga shoshilmayman. Boisi, qo‘shiqning mashhurligi, avvalo, uning o‘ziga, matni va ijrosiga bog‘liq. Har yil konsert uchun 12 ta yangi qo‘shiq tayyorlayman. Konsertdan so‘ng ularni xalq orasida kuylayman. Bir necha oylik kuzatuvlardan so‘ng muxlislarga manzur bo‘lgan qo‘shiqqa klip suratga olamiz. Ba’zida o‘zimga unchalik ma’qul bo‘lmagan qo‘shiq ham muxlislarga manzur bo‘ladi. Masalan, Shoyi ro‘mol qo‘shig‘i o‘zimga yoqmagan, unga klip suratga olishni xayolimga ham keltirmagandim. Ammo qo‘shiq muxlislarga yoqqach, unga klip suratga oldik.

Yaqinlar davrasida qanday insonsiz? Sahnadagi jiddiylik imiji dan voz kecha olasizmi?

Yaqinlarim fe’l-atvorim qandayligini yaxshi bilashidi. Ayrimlar o‘ylagandek, kibrli, manman emasman. Hamma qatori oddiy, kimgadir farzand, kimgadir ukaman. Ijodkor qo‘shiq ichida yashashi kerak. Men tanlagan mavzular jiddiy va dolzarb. Ularni shunchaki tabassum bilan ijro etib bo‘lmaydi.

Agar sizga Rayhon yoki Shahzoda singari san’atimizning yoqimtoylari duet kuylashni taklif qilishsa, qay birini qabul qilasiz?

Men professionallikka intilayotgan xonandaman. Rayhon va Shahzodaning san’atdagi o‘rni bilan meniki o‘rtasida katta farq bor. Biz ko‘pincha qo‘shiqchi va ashulachi so‘zlarini bir-biriga sinonim deb bilamiz. Aslida, ular daraja jihatidan bir-biridan keskin farq qiladi. Qo‘shiqchining tarozisi ancha yengil, ashula esa mukammal musiqiy asar hisoblanadi. Balki, ular bilan duet kuylasam, yoshlar orasida reytingim ko‘tarilar, ammo menga bunday natija emas, san’atdagi o‘ziga xoslik muhim ahamiyatga ega.

Ro‘zg‘orda er yigit qilishi kerak bo‘lgan qaysi ishlarni bajara olasiz?

Oxirgi marta qachon oila davrasida kechki ovqatni yedingiz deb so‘rang (kulib). Rostini aytganda, uyda juda kam bo‘laman, bozor-o‘char qilishga yoki kichik ta’mirlash ishlarini ham qilishga vaqtim yo‘q.

Miriqib raqs tushgan kuningizni eslay olasizmi?

Talabalik paytlari kursdoshlarimiz bilan kichik ziyofatlar tashkillashtirib turardik. O‘shanda raqs tushganman, ammo bu shunchaki kursdoshlarimning iltimosi uchun edi, xolos. Tabiatan raqs tushishni yoqtirmayman.

Otangizning qaysi xislatlari o‘zingizda jam bo‘lishini orzu qilasiz?

Har bir farzand uchun ota-onasi idel shaxslar hisoblanadi. Dadamning barcha xislatlariga havasim keladi. U ancha yillardan buyon tashkilot rahbari, uning notiqlik, sardorlik qobiliyatiga tan beraman. Onam farzand tarbiyasida biroz qattiqqo‘l, dadam esa zamonaviy fikrlaydigan, mehr bilan qahrni birdek qo‘llay oladigan inson.

Odatda, qanday yo‘l qoidasini buzasiz?

Ko‘pincha xavfsizlik tasmasini taqishni unutib qo‘yaman. Ba’zan atayin taqmayman. Uni taqsam, yuragim siqilib ketadi (kulib). Ammo e’tiborli va sezgir haydovchiman. Dadamning Boradigan yeringgga besh daqiqa oldin bording nima-yu, keyin bording nima! degan so‘zlariga doimo amal qilaman.

Ayni bahor kunlarida kishini holsizlik va charchoq qiynaydi. Siz ularni qanday yengasiz?

Tabiat qonunlariga qarshi borib bo‘lmaydi. Bahorda bunday holatning kuzatilishi tabiiy hol. Organizm ham qurilma emas, u faqat harakatlanib turishi kerak, deb o‘ylaganlar qattiq yanglishadi. Agar o‘zimda kuchli charchoqni his qilsam, hech narsaga qaramay dam olaman. Agar uyqu ham menga halovat bag‘ishlamasa, hordiq uchun tabiat qo‘yniga yoki xorij safariga yo‘l olaman. Vaqti-vaqtida muolaja olishga ham odatlanganman. Odam faqat kasal bo‘lganda sog‘ligiga e’tibor bermay, undan avval ehtiyotini qilsa, joni ozor kechmaydi.

Ovoz shirali bo‘lish uchun tuxum yutishlari haqida eshitgandim. Siz ham tong saharda tuxum yutib turasizmi?

Shunday deyishadi-ku, ammo men buning foydasini sezmaganman. Agar shunday bo‘lganida, istagan kishi tuxum yutib, hofiz bo‘lib ketgan bo‘lardi (kulib). Hammasi faqat mehnatga bog‘liq.

Muxlislarga qanday tilaklaringiz bor.

Salomatlik insonga berilgan eng katta ne’mat hisoblanadi. Shunday ekan, barcha hamyurtlarimizga, avvalo, sog‘liq, tinchlik va oilaviy baxt tilayman.