Korrupsiyaga qarshi kurash – adolatli jamiyat poydevori
Bugungi kunda korrupsiya dunyoning ko‘plab davlatlari oldida turgan eng dolzarb muammolardan biri hisoblanadi. Ushbu illat jamiyat rivojlanishiga to‘sqinlik qiladi, iqtisodiy o‘sishni sekinlashtiradi, fuqarolarning davlat organlariga bo‘lgan ishonchini pasaytiradi hamda ijtimoiy adolat tamoyillariga putur yetkazadi. Shu sababli korrupsiyaga qarshi kurash nafaqat davlat organlarining, balki butun jamiyatning ustuvor vazifalaridan biri bo‘lib qolmoqda.
Korrupsiya – bu mansab yoki xizmat vakolatidan shaxsiy manfaat yo‘lida foydalanishdir. U turli shakllarda namoyon bo‘lishi mumkin: pora olish va berish, tanish-bilishchilik, mansab vakolatini suiiste’mol qilish, davlat mulkini talon-toroj qilish va boshqa noqonuniy harakatlar shular jumlasidandir. Bunday holatlar davlatning iqtisodiy salohiyatiga salbiy ta’sir ko‘rsatib, aholining turmush darajasini yaxshilashga yo‘naltirilishi lozim bo‘lgan mablag‘larning samarasiz sarflanishiga olib keladi.
So‘nggi yillarda mamlakatimizda korrupsiyaga qarshi kurashish bo‘yicha keng ko‘lamli islohotlar amalga oshirilmoqda. Davlat organlari faoliyatining ochiqligi va shaffofligini ta’minlash, davlat xizmatlarini raqamlashtirish, jamoatchilik nazoratini kuchaytirish hamda korrupsiyaga oid huquqbuzarliklar uchun javobgarlikni qat’iylashtirish borasida muhim qadamlar tashlandi. Elektron davlat xizmatlarining keng joriy etilishi inson omilini kamaytirib, korrupsion xavflarning oldini olishga xizmat qilmoqda.
Korrupsiyaga qarshi kurashishda ommaviy axborot vositalari va fuqarolik jamiyati institutlarining o‘rni ham katta. Jurnalistlar va blogerlar tomonidan olib borilayotgan surishtiruvlar, jamoatchilik tomonidan bildirilayotgan taklif va mulohazalar muammolarni aniqlash hamda ularni bartaraf etishda muhim ahamiyat kasb etmoqda. Ochiqlik va oshkoralik tamoyillari jamiyatda korrupsiyaga nisbatan murosasiz munosabatni shakllantirishga yordam beradi.
Yoshlarni halollik va vatanparvarlik ruhida tarbiyalash ham korrupsiyaning oldini olishda muhim omildir. Ta’lim muassasalarida huquqiy madaniyatni yuksaltirish, halollik va adolat qadriyatlarini targ‘ib qilish orqali kelajak avlodda korrupsiyaga nisbatan qat’iy salbiy munosabatni shakllantirish mumkin. Chunki korrupsiyaga qarshi kurash avvalo insonning ongidan boshlanadi.
Shuni unutmaslik kerakki, korrupsiya faqat iqtisodiy muammo emas, balki ma’naviy va ijtimoiy muammo hamdir. U jamiyatda tengsizlikni kuchaytiradi, adolat tamoyillariga putur yetkazadi va fuqarolarning ertangi kunga bo‘lgan ishonchini susaytiradi. Shu bois har bir fuqaro qonunlarga hurmat bilan qarashi, o‘z huquq va majburiyatlarini yaxshi bilishi hamda noqonuniy holatlarga befarq bo‘lmasligi zarur.
Xulosa qilib aytganda, korrupsiyaga qarshi kurash – adolatli, demokratik va taraqqiy etgan jamiyat qurishning muhim shartidir. Bu yo‘lda davlat organlari, fuqarolik jamiyati institutlari, ommaviy axborot vositalari va har bir fuqaroning hamkorligi muhim ahamiyatga ega. Faqat halollik, qonun ustuvorligi va ochiqlik tamoyillariga tayangan holdagina korrupsiyadan xoli, farovon va adolatli jamiyatni barpo etish mumkin.
Sevinch Rayimberdiyeva
