O‘zbekiston qonunchiligida 1 iyundan nimalar o‘zgaradi?

Bog‘cha narxlarining oshishi, xorijda ishlashga ketayotganlarga kompensasiyalar, imtiyozli ipoteka kabi qator o‘zgarishlar 1 iyundan kuchga kiradi. Bu haqida UzNews nashri xabar berdi.

Qonunchilikka ko‘ra, “Xorijda ish” mehnat migrasiyasi elektron dasturiy majmuasida ro‘yxatdan o‘tgan va tashkillashtirilgan mehnat migrasiyasiga ketayotgan fuqarolarga quyidagi kompensasiyalar to‘lanadi:

— xorijiy tillar yoki kasb bo‘yicha malaka imtihonlarini topshirish bilan bog‘liq xarajatlarini qoplash uchun, basharti ular muvaffaqiyatli topshirilganda va sertifikat olinganda – BHMning 3 baravarigacha (1 mln 20 ming so‘m) miqdorda;

— xorijda mehnat faoliyatini amalga oshirishga “ishchi viza”ni rasmiylashtirish bilan bog‘liq xarajatlarini qoplash uchun – BHMning 5 baravarigacha (1 mln 700 ming so‘m) miqdorda;

— yo‘l chiptasini xarid qilish bilan bog‘liq xarajatlarini qoplash uchun – BHMning 2 baravarigacha (680 ming so‘m) miqdorda.

2024 yil 1 iyundan boshlab amal qiladigan davlat maktabgacha ta’lim tashkilotlarida bolalar ta’minoti uchun ota-onalar to‘lovi miqdorlari o‘zgaradi.

Foydalanilgan elektr energiyasi va tabiiy gaz bo‘yicha oylik ma’lumot “bazaviy me’yor” va undan ortiq hajmlar kesimida iste’molchilarga yuboriladi.

Mehnat migrasiyasidan qaytgan shaxslarni ishga qabul qilgan ish beruvchilarga har bir ishga olingan xodim uchun 12 oy davomida oyiga 500 ming so‘mdan subsidiya to‘lanadi:

Bundan byudjet tashkilotlari, davlat korxonalari, ustav kapitalida davlat ulushi 50 foiz va undan ortiq bo‘lgan yuridik shaxslar mustasno. Bunda:

— subsidiya 2024 yil 1 iyundan 2026 yil 1 yanvarga qadar ishga qabul qilingan shaxslarga nisbatan to‘lanadi;

— mehnat migrasiyasidan qaytib kelgan shaxs bilan tuzilgan va Yagona milliy mehnat tizimida ro‘yxatdan o‘tkazilgan mehnat shartnomasi subsidiya to‘lash uchun asos bo‘lib hisoblanadi;

— mehnat migrasiyasidan qaytib kelgan shaxslar deb xorijda 3 va undan ortiq oy mobaynida mehnat faoliyati bilan shug‘ullanib, yashash manziliga qaytib kelganligiga bir yildan ko‘p vaqt bo‘lmagan shaxslar tushuniladi.

Zo‘ravonlikdan aziyat chekkan ayollarga yordam ko‘rsatiladi:

Ta’qib va zo‘ravonlikdan jabr ko‘rgan shaxslarga “Inson” ijtimoiy xizmat ko‘rsatish markazlari tomonidan himoya buyrug‘i talab qilinmagan holda ijtimoiy-huquqiy xizmatlar ko‘rsatiladi. Xotin-qizlarga nisbatan zo‘ravonlik va zo‘ravonlik holatlari ichki ishlar organlari xodimlari tomonidan navbatchilik qismi – 102 telefon raqamiga kelib tushgan murojaatlar asosida qayd etiladi.

Aholini kambag‘allikdan chiqarish uchun imtiyozli ipoteka:

“Mahalla yettiligi” tavsiyasiga ko‘ra, ular “Kambag‘allikni bartaraf etish” dasturiga kiritilgan va uy-joy sharoitini yaxshilashga muhtoj shaxslarga ipoteka kreditlari ajratila boshlaydi. Bunda:

— yakka tartibdagi uy-joylarni qurish, rekonstruksiya qilish va ta’mirlash uchun 120 million so‘mgacha ipoteka kreditlari ajratiladi;

— ipoteka kreditlari bo‘yicha ajratilgan kreditning 15 foizi miqdorida dastlabki to‘lovning bir qismini qoplash, kredit muddatining birinchi besh yilida 12 foizdan ortiq foiz to‘lovlarining bir qismini qoplash uchun subsidiyalar to‘lanadi.

Yangi binolar uchun seysmik talablar belgilanadi:

Intensivligi 8 ball bo‘lgan seysmik faol zonalarda yangi qurilishni rejalashtirishda 5 qavatdan yuqori bo‘lgan tibbiyot muassasalari va 9 qavatdan yuqori binolarni loyihalash faol seysmik himoya vositalari, seysmik izolyasiya va amortizatorlar bilan loyihalashtiriladi.

Qurilishi rejalashtirilgan III – IV toifadagi ob’ektlar kuchli zilzila paytida gaz va elektr tarmoqlarini avtomatik blokirovka qilish tizimi bilan jihozlanadi.