EI Rossiya neftining narxini 2027 yil iyul oyigacha bir barrel uchun 44,7 dollar miqdorida saqlab qoldi
Rossiyaga qarshi sanksiyalarning 21-paketining bir qismi sifatida Yevropa Ittifoqi Rossiya neftining narxini bir barrel uchun 44,7 dollardan bir yil davomida muzlatib qo‘yishga qaror qildi va bu uning avtomatik ravishda oshishiga yo‘l qo‘ymadi.
Bu haqda Yevropa Komissiyasining yuqori lavozimli amaldori ma’lum qildi.
Evropa Komissiyasining hisob-kitoblariga ko‘ra, bu Moskvani taxminan 3,5 milliard dollarlik neft daromadlaridan mahrum qiladi.
Amaldorning ta’kidlashicha, 21-paketning asosiy maqsadi Yaqin Sharqdagi keskinlashuv tufayli global energiya narxlarining keskin oshishi fonida Rossiyaning neft daromadlariga bosimni saqlab qolish edi.
Uning so‘zlariga ko‘ra, aprel-may oylarida Rossiya neft narxlarining keskin ko‘tarilishi tufayli taxminan 23 milliard dollar qo‘shimcha daromad oldi, bu esa G‘arbning Rossiyaning qazilma yoqilg‘i eksportidan byudjet daromadlarini kamaytirish bo‘yicha uzoq yillik strategiyasini xavf ostiga qo‘ydi.
"Ushbu paketning asosiy maqsadi o‘ta qiyin sharoitlarda sanksiyalarning ambisiyali xususiyatini saqlab qolish va Rossiyaning neft daromadlarining kutilmagan o‘sishining so‘nggi yillarda izchil amalga oshirgan choralarimiz ta’sirini yo‘qotishining oldini olish edi", dedi Yevropa Komissiyasi vakili.
U narxlarni cheklash mexanizmi o‘z samaradorligini isbotlaganini ta’kidladi: 2025 yil oxiriga kelib, Rossiyaning neft daromadlari 2022 yilga nisbatan taxminan 30% ga, 2026 yilning birinchi choragida esa taxminan 20% ga kamaydi.
Biroq, mavjud avtomatik narxlarni cheklash mexanizmi uning oshish xavfini tug‘dirdi. Global narxlarning ko‘tarilishi tufayli Yevropa Komissiyasi iyul oyida narx chegarasini qayta hisoblashi kerak edi, bu esa hozirgi 44,70 dollardan barrel uchun taxminan 58,50 dollargacha oshishi mumkin edi.
"Bu Rossiyaga qo‘shimcha daromad olish uchun ancha ko‘proq imkoniyatlar yaratadi", dedi rasmiy.
Buning o‘rniga, Yevropa Ittifoqi mamlakatlari avtomatik indeksasiya mexanizmini dastlab taklif qilinganidek olti oyga emas, balki 12 oyga — 2027 yil iyulgacha to‘xtatib turishga kelishib oldilar. Shunday qilib, Rossiyaning Urals neftining bozor narxi hozirda bir barrel uchun taxminan 65,3 dollarni tashkil etayotganiga qaramay, eng yuqori chegara barrel uchun 44,70 dollar miqdorida qoladi.
Evropa Komissiyasining hisob-kitoblariga ko‘ra, agar bozor narxlari hozirgi darajalarga yaqin bo‘lib qolsa, amaldagi narx chegarasini saqlab qolish Rossiyaga taxminan 3,5 milliard dollar daromad yo‘qotishiga olib keladi.
Bundan tashqari, 21-sanksiyalar paketining energetika bo‘limida Yevropa Ittifoqi "soya floti" deb ataladigan kemalarga qarshi choralarni kengaytirdi va Bryusselning so‘zlariga ko‘ra, cheklovlarni chetlab o‘tib, Rossiya neftini tashishni osonlashtiradigan sanksiyalar ro‘yxatiga 36 ta kema va beshta tashkilotni qo‘shdi.
