Diplom ishini yozish narxi qaysi oliygohda qanchaligini bilasizmi?

Inson va qonun nashri OTMlarda diplom ishlari biznes i bilan bog‘liq quyidagi maqolani chop etdi.

AUDITORIYA. Hamma navbatdagi dars boshlanishini kutayapti. Bir o‘qituvchimizning tobi qochgan ekan, dars bitiruvchi kurs bilan qo‘shib o‘tkaziladigan bo‘ldi. Orqa o‘rindiqda o‘tirgan kursdagi ikki talabaning baland ovozdagi suhbati e’tiborimni tortdi:

Qaysi mavzuni tanlading dedi yonidagi sherigiga.

Qanaqa mavzu... kimga va qanchaga yozdirayapsan, degin dugonajon?

Ushbu muloqot meni taajjubga soldi, nahotki yurtimizning kelajagi bo‘lgan yoshlar o‘zlariga berilayotgan imkoniyatlarni suiis te’mol qilib, oliy ta’lim mas kanida olgan bilimlarini yanada mustahkamlash uchun yoziladigan bitiruv malakaviy ishini birovga yozdirishsa...

Aslida, ma’lum bir mutaxassislikni tanlashdan oldin har birimiz o‘z salohiyatimiz va imkoniyatlarimizni inobatga olib tanlaymiz-ku? Nega endi o‘zimiz qiziqib yoki tanlab o‘qishga kirgan oliygohda to‘rt yil mobaynida ta’lim olib ham bitiruv ishimizni o‘zimiz yoza olmaymiz? Nazarimda, diplom ishini pulga yozganlar o‘qishga ham pul bilan kirganini isbotlab beradi. Eng qizig‘i, diplom ishi yozib beraman, deb ishontirayotgan qallob lar ham aslida hech narsa yoza olmaydi, ular ham shunchaki tayyor materialni aralashtirib, yangisini yaratishga harakat qiladi. Tasavvur qiling, qancha xarajat bilan o‘sha oliygohni bitirgan talaba pora olmaydi, deb kim kafolat beradi?

Diplom ishini sotib olgan bo‘lg‘usi mutaxassis ish faoliyati davomida olgan bilim va ko‘nikmalarini amalda tatbiq eta olarmikan? Bu bilan nafaqat boshqalarni, avvalo, o‘zini aldamasmikan? Ushbu savolga javob olish maqsadida o‘qituvchi va talabalarning fik ri bilan qiziqdik...

Nilufar VASIYEVA,

O‘zDJTU bitiruvchisi:

Bugungi kunda dangasa bitiruvchilarning diplom yozdirish uchun yetarlicha imkoniyatlari mavjud. Hatto, ko‘chalarda Bitiruv ishi yozib beramiz , degan e’lonlarni bemalol uchratishingiz mumkin. Nima emish, kurs ishi va diplom ishi yozaman . Yoqa ushlaysan kishi.

O‘rganishlarimiz natijasida ko‘rdik-ki, diplom ishi mavzusining va oliy o‘quv yurtining nufuziga qarab turlicha belgilanar ekan. Masalan, O‘zbekiston davlat jahon tillari universiteti talabalari uchun diplom yozish 200 AQSh dollari, Toshkent davlat yuridik universiteti 500-800 AQSh dollari, Toshkent moliya instituti 500 AQSh dollari, Toshkent axborot texnologiyalari universiteti 200-400 AQSh dollari, Nizomiy nomidagi Toshkent davlat pedagogika universiteti 100-200 AQSh dollarigacha ekan. Ayni paytda dangasalarning og‘irini yengil qiladigan hojatbarorlar ning ketmoni ucharkan-da? Eng qizig‘i, o‘sha qo‘shtirnoq ichidagi diplom yozuvchilar ham aslida yangi narsa yozayotgani yo‘q. Ular arxivdan eski diplom ishlarini olib u bu joyiga o‘zgartirish kiritib egalariga pullashdan nariga o‘tmaydi.

Feruza TO‘RAYEVA,

O‘zDJTU o‘qituvchisi:

Talaba bir amallab diplom ishini yozdirib ham oldi. Ammo uni biror qatorini ham o‘qimasdan yoqlab olganlar ham yo‘q emas. Lekin bunda o‘qituvchilarning ham aybi bor. Talabaning salohiyatini inobatga olmasdan yozib kelgan ishini o‘qib ham ko‘rmasdan qaytarishadi. Lekin besh qo‘l ham barobar emas. Bo‘lajak kadrni qo‘llab-quvvatlab, unga yo‘l-yo‘riq ko‘rsatib, to‘g‘ri maslahat berilsa, talaba ham o‘zi harakat qilib izlanadi. Ota-onalar ham o‘z farzandiga diplom ishingni o‘zing yoz, senga beradigan ortiqcha pulim yo‘q , deyishsa ilojsizlikdan ham yozishga harakat qiladi.

Go‘zal MURATOVA,

O‘zDJTU talabasi:

Hali mavzuimni tasdiqlatmadim. Fikrimcha, talabalar darslarini o‘zlari to‘liq o‘zlashtira olmaganliklari tufayli diplom ishini yozdirishsa kerak. Gohida bizga berilayotgan diplom ishi mavzularini ko‘rib hayron qolaman. Ayrim mavzular bizda o‘tilayotgan mavzulardan ancha yiroq. Professor-o‘qituvchilar bitiruv-malakaviy ishini yozish jarayonida talabadan ko‘p narsani talab qilishadi. Axir, biz ular darajasiga yetish uchun ancha yo‘lni bosib o‘tishimiz kerak. 70-80 varaq bitiruv ishini yozish uchun o‘rtacha 70 dan ortiq manbadan foydalaniladi. To‘rt yil davomida a’lo bahoga o‘qigan talaba bitiruv ishini bemalol yoza olsa kerak .