Hormo‘z bo‘g‘ozining yopilishi qanday oqibatlarga olib keladi?
Hormuz bo‘g‘ozi Fors ko‘rfazidan Hind okeaniga olib boradigan yagona dengiz yo‘li hisoblanadi. Bu Fors ko‘rfazi mamlakatlaridan jahon bozorlariga neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan tabiiy gaz eksportining asosiy yo‘lidir.
1. Lloyd's Listt ma’lumotlariga ko‘ra, Fors ko‘rfazida neft va neft mahsulotlarini tashiydigan 200 ga yaqin tanker samarali ravishda to‘sib qo‘yilgan, kemalar harakati butunlay to‘xtatilgan;
2. Eng keskin tirbandlik muammosi juda katta tankerlar (VLCC) orasida kuzatilmoqda, hozirda Fors ko‘rfazida 60 ta shunday kema mavjud;
3. Kema egalari orasida Janubiy Koreyaning Sinokor kompaniyasi mintaqadagi oltita juda katta tanker (VLCC) bilan eng katta ulushga ega;
4. Ushbu yo‘nalish odatda kuniga 20 million barrel neft va neft mahsulotlarini tashiydi, bu global iste’molning taxminan 20% ni tashkil qiladi;
5. Jahon neft savdosining qariyb 20% va Fors ko‘rfazi mamlakatlaridan eksport qilinadigan suyultirilgan tabiiy gazning 30% gacha qismi Hormuz orqali o‘tadi, Qatar va BAA uchun muqobil yo‘llar mavjud emas.
6. Bo‘g‘oz orqali tashiladigan neft, neft mahsulotlari va suyultirilgan tabiiy gazning 80% dan ortig‘i Osiyo mamlakatlariga — Xitoy, Hindiston, Yaponiya va Janubiy Koreyaga yo‘naltiriladi.
