2025 йилда дунё музликларида 408 гигатонна муз эриб кетди
Олимлар ер юзидаги музликлар сони камайиб бораётганини маълум қилдилар. 2025 йилда 408 гигатон муз эриб кетган, деб хабар беради БЕЛТА.
Ўтган йил глобал музликларнинг йўқолиши бўйича энг ёмон йиллардан бири бўлди. Йиллик йўқотиш ҳозирда ўтган асрнинг охиридагига нисбатан тўрт баравар кўп.
Бутунжаҳон музликларни мониторинг қилиш хизмати (WGMS) томонидан ўтказилган тадқиқотда дунё бўйлаб дала ва сунъий йўлдош маълумотлари бирлаштирилди. Натижа шуни кўрсатдики, музликларнинг йўқолиши дунё бўйлаб барча 19 та йирик музликларда кузатилган.
Энг катта йўқотишлар Британия Колумбияси, Канада ва Альп тоғларида қайд этилди. Исландия, Чили ва баланд тоғли Осиёдаги музликларда ҳам сезиларли даражада эриш кузатилди.
1975 йилдан бери Ер музликлари минг йиллик бошидан бери бу массанинг деярли 80% ни ташкил этувчи тахминан 10 000 гигатон музни йўқотди. Бу ҳажм денгиз сатҳини 2,64 см га кўтариш учун етарли.
Энг катта музлик йўқотилиши 2023 йилда қайд этилган — 555 гигатон. Аксинча, 1983 йилда муз массасининг рекорд даражадаги ўсиши 115 гигатонни ташкил этди. Бу йил дунёнинг барча қисмларида об-ҳаво ўртача кўрсаткичдан анча совуқ бўлди. Бироқ, совуқ қисқа муддатли бўлди ва ҳароратнинг кўтарилиши ва музликларнинг йўқолиши каби узоқ муддатли тенденцияни ўзгартирмади.
Олимлар музлар эришининг тезлашиши денгиз сатҳи, экотизимлар ва чучук сув мавжудлигига каскадли таъсир кўрсатиши мумкинлиги ҳақида огоҳлантирдилар.
Nature Reviews Earth & Environment маълумотларига кўра, кўплаб музликлар тез орада йўқ бўлиб кетади ва бутун минтақалар келгуси ўн йилликларда муз қатламини йўқотади.
