Al Arabiya АҚШ ва Эрон ўртасидаги эҳтимолий келишув матнини эълон қилди

​Телеканал манбаларига кўра, Вашингтон ва Теҳрон ўртасида жума куни имзоланиши мумкин бўлган англашув меморандумининг тахминий матни қуйидаги бандлардан иборат:

1. ​Эрон ва АҚШ, жорий урушдаги ўз иттифоқчилари билан биргаликда, ушбу англашув меморандуми имзоланганидан кейин зудлик билан ва доимий равишда барча фронтларда, шу жумладан Ливанда уруш тугаганини эълон қиладилар ҳамда бундан буён бир-бирларига қарши ҳеч қандай душманлик ҳаракатларини амалга оширмаслик, шунингдек, бир-бирларига нисбатан куч ишлатмаслик ёки таҳдид қилишдан тийилиш мажбуриятини олади;

2. ​Эрон ва АҚШ бир-бирининг суверенитети ва ҳудудий яхлитлигини ҳурмат қилиш ҳамда ички ишларига аралашишдан тийилиш мажбуриятини олади;

3. ​Теҳрон ва Вашингтон музокаралар олиб бориш ва максимал 60 кунлик муддат ичида якуний келишувга эришиш мажбуриятини олади, бу муддат ўзаро розилик билан узайтирилиши мумкин;

4. ​Меморандум имзоланганидан сўнг зудлик билан АҚШ денгиз блокадасини бекор қилади ва Эронга нисбатан ҳар қандай аралашув ёки тўсқинликларнинг олдини олади, шунингдек, максимал 30 кун ичида кемалар ҳаракатини тўлиқ қувват билан тиклайди. Юк ташиш ҳажми Теҳрон томонидан урушдан олдинги ташиш ҳажмига мутаносиб бўлиши керак. Вашингтон, шунингдек, якуний келишув тузилганидан кейин 30 кун ичида ўз кучларини атрофдаги ҳудудлардан олиб чиқиб кетиши шарт;

5. ​Англашув меморандуми имзоланганидан кейин Эрон Форс кўрфазидан Ўмон кўрфазига ва орқага тижорат кемалари ҳаракатини 30 кун ичида урушдан олдинги ҳажмда қайта тикланишини таъминлаши зарур;

6. ​Вашингтон ўз минтақавий ҳамкорлари билан бирга Эронни қайта тиклаш ва иқтисодий ривожлантириш учун режа тузиш мажбуриятини олади ва бунда камида 300 миллиард доллар миқдорида молиялаштиришни таъминлайди. Ушбу режани амалга ошириш механизми, якуний келишувнинг бир қисми сифатида, 60 кун ичида ишлаб чиқилади;

7. ​Вашингтон якуний келишув доирасида келишиладиган жадвалга мувофиқ, Эронга нисбатан барча санкцияларни, жумладан БМТ Хавфсизлик Кенгаши резолюциялари ва Халқаро атом энергияси бўйича агентлик қарорларини, шунингдек, АҚШнинг барча бир томонлама, бирламчи ва иккиламчи санкцияларини тугатиш мажбуриятини олади;

8. ​Теҳрон ҳеч қачон ядровий қурол ишлаб чиқармаслигини яна бир бор баён қилади. Эрон ва АҚШ бойитилган материаллар тақдири ва ядровий соҳага оид бошқа барча ўзаро келишилган масалалар, жумладан Эроннинг ядровий эҳтиёжлари якуний келишувда тегишли тартибда ҳал этилишига келишиб олади;

9. ​Эрон ва АҚШ якуний келишувга эришилгунга қадар мавжуд статус-квони сақлаб қолишга келишади. Эрон ўз ядровий дастурида мавжуд ҳолатни сақлаб туради, Вашингтон эса Теҳронга қарши янги санкциялар жорий этмайди ва минтақадаги ўз кучларини кўпайтирмайди;

10. ​Вашингтон ушбу меморандуми имзоланганидан сўнг зудлик билан ва санкциялар бекор қилинадиган санага қадар АҚШ Молия вазирлиги Эрон хом нефти, нефт-кимё маҳсулотлари ва уларнинг ҳосилаларини экспорт қилиш, шунингдек, бунга тегишли барча хизматлар, жумладан банк операциялари, суғурта, ташиш ва шу каби хизматлар учун рухсатномалар беришини мажбуриятига олади;

11. ​АҚШ якуний келишувга эришиш бўйича музокараларнинг боришини ҳисобга олган ҳолда, Эроннинг музлатилган ёки чекланган маблағлари ва активлари блокировкадан чиқарилишини ва тўлиқ фойдаланиш мумкин бўлишини таъминлайди;

12. ​Эрон ва АҚШ якуний келишувнинг муваффақиятли бажарилишини ва келгусидаги мажбуриятларни назорат қилувчи амалга ошириш механизми яратилишига келишиб олади;

13. ​Англашув меморандуми имзоланганидан кейин ва меморандумининг 4, 5, 10 ва 11-бандларини амалга ошириш бошланиши ҳамда ушбу қадамлар бажарилишининг давом эттирилиши бўйича кафолатлар олингандан сўнг, Эрон ва АҚШ фақат қолган моддалар бўйича якуний келишув юзасидан музокараларга киришади;

14. ​Якуний келишув БМТ Хавфсизлик Кенгашининг мажбурий резолюцияси орқали тасдиқланади.