Xitoy o‘zining sun’iy intellekt modellariga xorijdan kirishni cheklamoqchi

Xitoy rasmiylari ilg‘or Xitoy sun’iy intellekt modellariga xorijiy davlatlarning kirishini cheklashni ko‘rib chiqmoqda. Ushbu taklif so‘nggi bir oy ichida yirik texnologiya kompaniyalari bilan uchrashuvlarda muhokama qilingan.

Bu haqda Reuters muhokamalardan xabardor uchta manbaga tayanib xabar berdi.

Nashr manbalari muzokaralar Xitoy Savdo vazirligi tomonidan tashkil etilganini aniqlashtirishdi. Uchrashuvlarda Alibaba (Qwen SI modelini ishlab chiqmoqda) va ByteDance (Doubao SI yordamchisi va boshqa bir qancha ishlanmalar) vakillari, shuningdek, Z.ai (GLM modellarini ishlab chiqmoqda) startapi ishtirok etdi. Mashhur DeepSeek chatbotini ishlab chiquvchilari muhokamalarda ishtirok etmagan ko‘rinadi.

Reuters manbalari tomonlar cheklovlar bo‘yicha biron bir kelishuvga erishganmi yoki yo‘qligini aniqlamadi. Biroq, ular taqiq, agar qabul qilinsa, hali chiqarilmagan SI modellariga ham tegishli bo‘lishini ta’kidladilar.

Xitoy, Qo‘shma Shtatlar singari, yaqinda ilg‘or SI texnologiyalarini nazoratni talab qiladigan muhim milliy aktiv sifatida ko‘rib chiqa boshladi. Biroq, Reuters Pekinning o‘z modellariga kirishni cheklash qarori butun bozorga salbiy ta’sir ko‘rsatishini ta’kidlamoqda.

Xitoy modellari ko‘plab mamlakatlarda mashhur, chunki ular ilg‘or Amerika va Yevropa ishlanmalari bilan taqqoslanadi. Ular ko‘pincha arzonroq. Bundan tashqari, ko‘plari ochiq kodli bo‘lib, ularning turli tizimlar va xizmatlarga integrasiyasini soddalashtiradi.

DeepSeek modellar oilasi eng mashhur Xitoy SI ishlanmasi hisoblanadi. 2025 yil boshida shu nomdagi chatbotning chiqarilishi AQSh fond bozori tarixidagi eng katta pasayishni keltirib chiqardi. Vahima ishlab chiquvchilarning o‘zlarining SI G‘arb tizimlari kabi yaxshi, ammo uni o‘qitish o‘nlab marta arzonroq degan da’volari bilan qo‘zg‘atildi.

Iyun oyining o‘rtalarida AQSh hukumati Amerikaning Anthropic kompaniyasiga milliy xavfsizlik muammolari tufayli xorijiy foydalanuvchilarning ilg‘or SI modellari Fable 5 va Mythos 5ga kirishini blokirovka qilishni buyurdi. Ushbu taqiq kompaniya qo‘shimcha xavfsizlik choralarini amalga oshirishga rozi bo‘lganidan keyin 1 iyulda bekor qilindi.

Iyun oyi oxirida OpenAI shuningdek, AQSh hukumati iltimosiga binoan yangi GPT‑5.6 modelining to‘liq ko‘lamli ishga tushirilishini keyinga qoldirganini e’lon qildi. AQSh hukumati tomonidan tasdiqlangan kichik bir guruh hamkorlarga kirish huquqi berildi.